سالار ، پسر الهيار خان آصف الدوله ، صدراعظم فتحعليشاه ، از اواخر سلطنت محمد شاه ، به كمك عده‌اى از متنفذين خراسان ، طغيان كرده بود . امير كبير سلطان مراد ميرزاى قاجار را مأمور قلع و قمع سالار نمود ؛ و او پس از سه سال كشمكش ، سالار را به قتل رسانيد و به اين ترتيب ، غائله پايان يافت . در دورهء ناصر الدين شاه ، به همت و كاردانى امير كبير ، سران فتنهء باب سركوب شدند و شخص باب ، به شرحى كه گفتيم ، تيرباران شد . پس از كشته شدن سيد بين پيروان او بر سر جانشينى باب ، اختلافاتى ظهور كرد و سرانجام بهاء اللّه بر ميرزا يحيى صبح ازل پيروز شد و ازليان در اقليت ماندند . اكنون با رعايت اختصار ، اقدامات مثبتى كه در دوران سه سال و سه ماه زمامدارى اميركبير صورت گرفته است ، ذكر مىكنيم : « 1 . در مرحلهء اول ، اميركبير امر داد كه القاب و تعارفات بيمعنى را كه منشيان به عادت عهد صفويه و اوايل قاجاريه در مراسلات به كار مىبردند حذف كنند ؛ حتى در خطاب نسبت به خود او كه صدراعظم بود ، به همان لفظ جناب اكتفا نمايند . 2 . راه عموم عايدات نامشروع را كه كاركنان دولت به عنوان « مداخل » از اين و آن به عنف ، مىگرفتند ، مسدود و رشوه‌خوارى را جدا منع نمود و براى هر مأمور و موظفى به قدر لياقت و كار ، مواجبى برقرار ساخت . 3 . كمى بعد از رسيدن به تهران ، هيأتى را براى تعيين ميزان دخل‌وخرج مملكتى معين نمود و به زودى معلوم شد كه وضع ماليه نه‌چندان خراب است كه به تصور آيد ؛ چه با بودن مخارجى گزاف در پيش ، خزانه دينارى موجودى نداشت و از همه گذشته ، براى رفع غائلهء خراسان و فتنهء سالار و فرستادن لشكر جهت اين كار پول فورى لازم بود . امير كبير ، در راه چاره‌انديشى در قدم اول قلم بر غالب وظايف و مستمريات گزاف ملاها و شاهزادگان و متملقانى كه آنها را ، بدون هيچ استحقاقى دريافت مىداشتند ، كشيد و در اين مرحله ، چون خود او رشوه‌خوار نبود به تهديد و تطميع از راه در نمىرفت ، ملاحظهء هيچكس را نكرد و به اين ترتيب ، مبلغ عظيمى از مخارج دولت كاست . وصول ماليات را تحت نظمى عادلانه درآورد ، و تجارت داخلى و خارجى را در سايهء امنيتى كه پيش آمده بود و حمايتى كه از بازرگانان مىكرد ، رونقى كلى داد . صنايع داخلى را تشويق كرد و صنعتكاران را به تقليد مصنوعات خارجى واداشت : عده‌اى را براى آموختن حرف و صنايع به فرنگستان فرستاد و در بسط زراعت و آبادى كشور ، مساعى بسيار به خرج داد و در نتيجه ، نه تنها ميزان دخل‌وخرج تعديل يافت بلكه موقعى كه امير كبير از كار افتاد ، مبلغى نيز خزانهء دولتى ذخيره داشت . 4 . امير كبير براى تربيت و بيدار كردن مردم ، علاوه بر فرستادن عده‌اى شاگرد به فرنگستان و استخدام معلمين و استادان اروپايى ، به نشر روزنامه و ترجمهء كتب و تأسيس مدرسهء عالى ، در تهران اقدام كرد ، و بنياد مدرسهء دار الفنون را ، براى تعليم طب و فنون نظامى والسنهء خارجه ريخت ، ليكن افتتاح اين مدرسه ، اندكى بعد از عزل امير كبير صورت گرفت . امير كبير براى تأسيس دار الفنون ، امر به ساختن مدرسه‌اى مناسب اين كار داد و